هزینه طرح توجیهی چقدر است ؟

ما طرح توجيهي آماده يا طرح هاي تهيه شده بر اساس فورمت ها و تمپليت هاي موجود نداريم . قبل از اينکه ما بتوانيم قيمت پروژه شما را تخمين بزنيم ما نياز داريم تا شرايط پروژه شما را بدانيم . اهداف پروژه ، زمان بندي ، بودجه ، اسکوپ ميزان آورده شما ، ميزان سرمايه گذاري و .... از جمله مواردي هستند که بر حق الزحمه تهيه طرح توجيهي تاثير مي گذارند . عمق پروژه که خود به اهداف پروژه برمي گردد نيز بر قيمت تاثيرگذار است . اينکه طرح براي اخذ جواز صنايع ( موافقت اصولي ) نوشته شده يا براي ارائه به سرمايه گذار ، اسناد داخلي يک شرکت است يا براي تامين مالي پروژه يا اخذ تسهيلات به بانک ارائه مي شود همه بر قيمت تاثير مي گذارند . که همه اينها را مي شود در يک گفتگوي چند دقيقه اي فهميد .
با اين همه ، بنظر ما ، قيمت فاکتور خوبي براي مقايسه مشاورين ، يا طرح هاي توجيهي نيست . چرا که اگر طرح توجيهي به قيمت ارزان نوشته شود ولي استاندارد هاي لازم را نداشته باشد قابليت طرح نزد سرمايه گذار يا بانک را نداشته باشد ، عملاً به معناي دور ريختن پول خواهد بود . از طرف ديگر ، اگر طرح توجيهي با استانداردهاي مطلوب نوشته شود ، و در نتيجه در بانک با معطلي کمتري مواجه شود
مثلاً پروژه 2 ماه زودتر به مرحله اجرا درآيد طبيعتا منافعي نصيب سرمايه گذار مي کند که در مقايسه با هزينه امکان سنجي قابل قياس نخواهد بود .
با اين همه اگر بخواهيم به اين سوال جواب مستقيم بدهيم اينست که هزينه يک طرح توجيهي از 3 ميليون تومان براي يک طرح جواز صنايع که عملاً يک پيش طرح است شروع مي شود و تا 350 ميليون تومان براي طرح هاي بزرگ با سرمايه گذاري هاي بالا ميرسد . در هر حال اگر شما بدنبال ارزانترين راه حل هستيد يا به کيفيت پروژه اهميت نميدهد ، مطمئناً سپينود شرق گزينه خوبي براي شما نيست .

من يک طرح نياز دارم که ميخواهم ظرف يک هفته انجام شود . ايا شما مي توانيد اين کار را انجام بدهيد ؟
ما براي انجام پروژه ها گاه کيلومترها سفر مي کنيم اما بيشتر اوقات نميتوانيم در چنين زماني يک پروژه را تکميل کنيم . بصورت معمول انجام يک پروژه طرح توجيهي(امکان سنجي) معمولي از 3 تا 6 هفته طول ميکشد ، به شرطي که مستندات مورد نياز تهيه طرح آماده باشد ضمناً اگر ابعاد فني پروژه پيچيدگي داشته باشد به اين زمان اضافه مي شود بطوري که يک پروژه ممکن است چند ماه بطول بينجامد .. با اين همه ، معمولا جمع آوري مستندات مورد نياز براي يک طرح توجيهي ( امکان سنجي) خود يک پروسه زمانبر است . با همه اينها ، بعضي اوقات اطلاعات خود متقاضي ، يا اطلاعات موجود در مجموعه مي تواند کمک کند تا پروژه زودتر انجام شود .


آيا شما مي توانيد براي ما تسهيلات بگيريد ؟

کار اصلي ما تهيه طرح هاي توجيهي ( امکان سنجي) و ......... است اما انجام بيش از صد پروژه طرح توجيهي و دفاع از اين پروژه ها در بانکهاي عامل و تصويب آنها ، احاطه به قوانين ، مقرارات و آيين نامه ها و ... باعث شده است تا ما اين توانايي را پيدا کنيم که بتوانيم به شما مشاوره بدهيم تا بتوانيد از تسهيلات استفاده کنيد . اينکه کدام بانک در لحظه کنوني اعتبار دارد ، اينکه اعتبارش ريالي است يا ارزي ، اينکه پروژه هاي مصوب آن بانک با چه فاصله اي از تصويب تسهيلات را دريافت مي کنند و .... نيازمند رصد روزانه وضعيت و داشتن تجربه زياد در اين زمينه هاست . اگر بخواهيم پاسخ خود را خلاصه کنيم بايد بگوييم ما براي شما تسهيلات نمي گيريم ، ما به شما مشورت مي دهيم تا شما تسهيلات بگيريد .


بنظر شما کدام ايده براي سرمايه گذاري مناسب است ؟ايده سرمايه گذاري خوب چه ويژگي هايي بايد داشته باشد ؟
اينکه کدام ايده براي سرمايه گذاري خوب است به دو عامل باز مي گردد . اول شرايط و دوم سرمايه گذار . منظور از شرايط در واقع به همان سه بخش گزارش امکان سنجي برمي گردد . آيا اين ايده اگر به مرحله اجرا درآيد پروژه موفقي خواهد بود ؟ بسياري از ايده ها زماني ايده هاي جذابي بودند . چرا که بازار خالي از رقيب بود و محصول مي توانست با حجم بالا بفروش برسد . اما الان آن ايده ها به مرحله اجرا درآمده اند و محصولاتشان در بازار جا افتاده اند و اکنون اگر شما بخواهيد وارد اين بازار بشويد بايد با آنها رقابت کنيد . در برخي از محصولات ما با بازار اشباع روبرو هستيم يعني در بازار داخلي عرضه يا با تقاضا برابر است يا بسيار نزديک است . از اين منظر آن ايده خوب ديروز ، امروز ديگر ايده خوبي نيست . اينکه پروژه ″ الف ″اين که چهارسال پيش اجرا شده و موفق بوده است ، دليل ندارد که امروز هم اجرا شود حتماً موفق بشود . چون مسئله بازار خيلي مهم است . اينکه اين بازار چقدر بزرگ هست که توليد کننده جديد وارد بشود يا نه ؟

از منظر بازار ، ايده خوب ايده است که آن محصول يا آن خدمات توليدکننده ديگري نداشته باشد بعبارتي ايده نو باشد که در نتيجه توليد کننده ي به نوعي يک بازار بدون رقيب خواهد داشت اما در اينجا منظر دوم باز مي شود ؛ اينکه پروژه از نظر فني در چه وضعيتي است . هر چه ايده نوتر باشد از منظر بازار ايده بهتري است اما از منظر فني ريسک بالاتري پيدا مي کند . يکي از مهمترين مشکلات ″طرح هاي دانش بنيان ″ بحث ريسک فني است . در واقع چون طرح تا کنون در کشور اجرا نشده نياز به دانش فني و متخصصان ويژه اي دارد که براي تامين آنها بايد فکر کرد . از ديدگاه فني ، مسائل ديگري که بايد به آن توجه کرد نوع تکنولوژي است . در برخي صنايع با آمدن تکنولوژيهاي جديد ، تکنولوژيهاي قبلي از توجيه خارج مي شوند . مثلاً نوار کاست زماني در ايران توليد شد که از منظر چرخه عمر lifecycle به آخر دوره خودش رسيد بود . و بجاي آن سي دي و دي وي دي وارد بازار شده بود . از اين منظر پروژه توليد نوارکاست از اول اشتباه بود . يا مثلا در توليد آجر تکنولوژيهايي به بازار آمده که مصرف انرژي را بطور قابل توجهي کم ميکند . طبيعي است که تکنولوژيهاي قبلي بعد از مدتي ديگر توان رقابت را از دست مي دهند . با توجه به افزايش سرعت رشد و تغيير تکنولوژي ، تکنولوژي طرح بايد حتماً تکنولوژي به روز و جديدي باشد ضمن اينکه براي ريسک فني هم فکر شده باشد.

از نظر مالي ، ايده خوب ايده است که سودآوري بيشتري داشته باشد نرخ IRR نرخ بازگشت سرمايه ، و NPV ارزش فعلي ملاک هاي خوبي هستند . اما بايد دقت کرد که محاسبات درست انجام شده باشد . گاهي فروشندگان ماشين آلات براي فروش خودشان ، عدد و رقم ها را دست کاري مي کنند که در اينجا چک کردن محاسبات بوسيله يک مشاور مورد وثوق توصيه مي شود . اينکه مثلاً ضايعات محاسبه نشود ، يا قيمت مواد اوليه يا قيمت فروش محصول کمي بالا و پايين محاسبه شود ، بر نرخ بازگشت اثر مي گذارد . از ديدگاه مالي ، نرخ بازگشت بالاتر از سود بانکي طرح را توجيه پذير مي کند اما طبيعتاً هر چه نرخ بازگشت بيشتر باشد ، طرح از منظر مالي مناسب تر است . اما علاوه برهمه اينها مساله اينست که ايده سرمايه گذاري بايد با توان اجرايي ، توان مالي و علايق سرمايه گذار مطابقت داشته باشد ايده سرمايه گذاري مثل يک لباس خياط دوز بايد براي تن سرمايه گذار برازنده باشد . اينست که شخصيت ، سوابق گذشته ، ارتباطات ، تجربيات سرمايه گذار هم بسيار مهم اند که بايد به آنها توجه شود .
منبع: سپينود