روش‎ها‎ی مختلف پیش‌بینی تقاضای محصول در طرح توجیهی طی سال‌های آتی

1-روش تداوم روند قبلي
با فرض اين که روند تغيير پارامتر مورد نظر در آينده، مشابه روند سال‌هاي قبل است، از رشد متوسط سال‌هاي گذشته به منظور پيش‌بيني ميزان پارامتر استفاده‎ مي‎‎گردد. مزيت اصلي اين روش سهولت استفاده از آن است. لازم به ذکر است که در بسياري از موارد، استناد صرف به روند سال‌هاي قبل مي‌تواند گمراه کننده باشد چرا که تغييرات و تحولات تکنولوژيکي، فرهنگي و سليقه‌اي و تحولات جمعيتي در روند تغيير پارامتر مؤثر‎ خواهد بود.
2- روش مصرف سرانه
اين روش در طرح توجيهي که به منظور پيش‌بيني تقاضاي محصول در سال‌هاي آينده مورد استفاده قرار‎ مي‎‎گيرد، متوسط نرخ رشد مصرف سرانه در سال‌هاي گذشته را محاسبه مي‌کند. پيش‌بيني تقاضا با توجه به متوسط نرخ رشد سرانه و نرخ رشد جمعيت محاسبه‎ مي‎‎شود.
3-روش ضريب مصرف
اين روش پيش‌بيني تقاضا براي کالاهاي واسطه‌اي که از آنها براي توليد کالاي ديگر استفاده مي‌شود به‌طوري که با در اختيار داشتن ضريب مصرف محصول و پيش‌بيني توليد کالايي، مي‌توان به تقاضاي محصول مورد بررسي طرح توجيهي دست پيدا کرد. اين روش در مواردي که تعيين ضريب مصرف محصول و پيش‌بيني توليد کالاي مصرف‌کننده محصول در سال‌هاي آينده امکان‌پذير باشد، مناسب است.
4-فرايند مارکو
اين روش با استفاده از نظرسنجي، براي کالاهاي جديد يا نوع خاصي از کالاهاي موجود که نيازمند بررسي رفتار مصرف‌کنندگان محصول طرح توجيهي اعم از افراد يا گروه‌هاي درآمدي و يا صنايع مصرف‌کننده محصول واسطه‌اي است، مورد استفاده قرار‎ مي‎‎گيرد که در آن از طريق پرسشنامه، مطالعه ميداني و يا مصاحبه، نظر‌سنجي پيرامون تقاضاي کالاي مورد نظر صورت‎ مي‎‎گيرد.

5- روش روند متغير
روش روند متغير به دليل تحول شرايط اقتصادي و اجتماعي و همچنين تحول الگوهاي مصرفي ناشي از آنها، روند تغييرات مصرف يک کالاي معين برحسب مورد در ارتباط با تغيير درآمد ملي و يا هر يک از اجزاي تشکيل‌دهنده آن از قبيل سرمايه‌گذاري ملي مصرف ملي و يا اعتبارات خاص برنامه‌اي و بودجه خانوار را مورد بررسي قرار‎ مي‎‎دهد.
اين روش در نگارش طرح توجيهي براي بررسي ارتباط و مقايسه بين روند مصرف محصول، از رابطه همبستگي استفاده‎ مي‎‎کند. از آنجا که در روش تناسب ساده، ميزان روند تغييرات مصرف کالا و روند تغيير پارامتر انتخابي در دوره گذشته معلوم است لذا ميزان روند تغييرات مصرف کالا در آينده برآورد خواهد شد. عدد بدست آمده براي پيش بيني ميزان تقاضاي محصول در آينده استفاده مي‌شود.
پس از تعيين ميزان عرضه محصول طرح توجيهي که برابر توليد به اضافه واردات است بررسي آمار و ارقام مربوط به شرکت‌ها و يا جمعيت مصرف کننده محصول مورد نظر ضروريست زيرا از مقايسه ميزان عرضه و تقاضاي محصول، ميزان بازار مصرف محصول توليدي مشخص‎ مي‎‎شود و چنانچه بازار داخل اشباء شده باشد، بيانگر تعداد زياد شرکت‎ها‎ي مشابه و يا عدم وجود بازار مصرف داخلي مي‌باشد. اگر با اشباء بازارجهاني و وجود رقباي بين‌المللي متعدد مواجه شود، راه حل توليد محصول با کيفيت بسيار بالا و قيمت پايين و انجام فعاليت‎ها‎ي بازرگاني و تبليغاتي در سطحي وسيع‎ است.
منبع: etarh